នៅ​ថ្ងៃសៅរ៍ទី៣សីហា លោកប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី វ៉្លាឌីមៀរ ពូទីន បានថ្លែងទៅកាន់ មេដឹកនាំកូរ៉េខាងជើង លោក គីម ជុងអ៊ុន អំពី”ការគាំទ្រ” របស់ខ្លួន ចំពោះកូរ៉េខាងជើង ដែលក្នុងខែកក្កដាកន្លងទៅ បានរងគ្រោះយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដោយសារគ្រោះទឹកជំនន់។ នេះបើតាម​សេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់​វិមាន​ក្រេមឡាំង។

ក្នុងសារផ្ញើជូនមេដឹកនាំកូរ៉េខាងជើង លោក គីម ជុងអ៊ុន លោកប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី វ៉្លាឌីមៀរ ពូទីន បានថ្លែងជាអាទិ៍ ៖ យើងសូមចែករំលែក សោកនាដកម្ម និង ការកាន់ទុក្ខនៃប្រជាជនសាធារណរដ្ឋ ប្រជាមានិតប្រជាធិបតេយ្យកូរ៉េជាមិត្ត។  “កូរ៉េជាមិត្ត អាចទុកចិត្តជានិច្ចលើជំនួយ និងការគាំទ្រ របស់យើង” -លោក ពូទីន គូសបញ្ជាក់។

តាមទីភ្នាក់ងារព័ត៏មានរដ្ឋកូរ៉េខាងជើង KCNA លោកប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី “ បានសំដែងឆន្ទៈខ្លួន ផ្តល់ជំនួយ មនុស្សធម៌ជាបន្ទាន់ភ្លាម ដើម្បីស្ដារកសាងឡើងវិញប្រទេសនេះ ដែលរងការខូចខាតខ្លាំង ដោយទឹកជំនន់។

ទោះបីសំដែងអំណរគុណមកកាន់លោក វ៉្លាឌីមៀរ ពូទីន ក្តី លោក គីម ជុង អ៊ុន នៅមិនទាន់ យល់​ព្រម ទទួលជំនួយនេះឡើយ  ដោយ ដោះសាថា “ផែនការស្ដារឡើងវិញនោះ ត្រូវបានគ្រោងទុករួចទៅ​ហើយ។ រដ្ឋកូរ៉េខាងជើងផ្ទាល់ក៏បាន ចាត់វិធានការស្រចបាច់ក្នុងដំណាក់បច្ចុប្បន្ន “។ ប៉ុន្តែ “ បើជំនួយណាមួយស្រាប់តែត្រូវការ ជាចាំបាច់នៅពេលក្រោយ នោះលោក គីម ជុងអ៊ុន នឹងធ្វើសំណូមពរទៅកាន់មិត្តដ៏ស្និទ្ធ នៅម៉ូស្គូ “ នេះបើតាមទីភ្នាក់ងារ KCNA។

មុននេះ​មួយថ្ងៃ មេដឹកនាំ​កូរ៉េខាងជើង​បានទាត់ចោល “ ពាក្យចចាមអារ៉ាមក្លែងបន្លំ” ព័ត៌មាន​ផ្សព្វផ្សាយនៅ កូរ៉េខាងត្បូងដែលថា ទឹកជំនន់នៅកូរ៉េខាងជើង តាមបណ្តោយជាប់នឹងព្រំដែនចិន បានត្របាក់ជីវិត មនុស្ស រហូតដល់ ១.៥០០ នាក់។  លោក គីម បានអះអាងថា ក្នុងគ្រោះទឹកជំនន់នោះ គ្មាននរណាម្នាក់ ធ្លាក់ខ្លួន ស្លាប់ឡើយ  រីឯ អ្នកស្រុកដល់ទៅ ៥.០០០ នាក់ ត្រូវបានជម្លៀស ទៅទទួលជម្រកនៅលើដីគោក។

រដ្ឋាភិបាលកូរ៉េខាងត្បូង ថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ក៏បានស្នើផ្តល់ជំនួយដែរ ប៉ុន្តែ ក្រុង ព្យុងយ៉ាង ដែលតាំងពីខែមេសា ឆ្នាំ ២០២៣ មក មិនព្រមឆ្លើយតបសោះនឹង សេចក្តីអំពាវនាវរបស់ក្រុង សេអ៊ូល  ស្តីពី ខ្សែទំនាក់ទំនងរវាង កូរ៉េទាំងពីរ បានធ្វើថ្លង់ធ្វើខ្វាក់ ចំពោះជំនួយនេះ។

ក្នុងខែកក្កដា កូរ៉េខាងជើង បានរងភ្លៀងធ្លាក់សែនខ្លាំងមិនធ្លាប់មាន គឺ ដូចទឹកជ្រោះ។ នៅតំបន់និរតី នៃ ប្រទេស ដូចជាក្រុង កេសុង  កត់ត្រាឃើញភ្លៀងធ្លាក់ដល់ ៤៦៣ មីលីម៉ែត្រ តែក្នុងមួយថ្ងៃ ហេតុដែលតាម ឧតុនិយមកូរ៉េខាងត្បូង ជាកម្រិតខ្ពស់បំផុត បើគិតក្នុង ២៩ ឆ្នាំ ចុងក្រោយ។

ម៉ូស្គូ និង ព្យុងយ៉ាង ជាសម្ព័ន្ធមិត្តនឹងគ្នា តាំងពីសង្គ្រាមនៅកូរ៉េ (ពីឆ្នាំ ១៩៥០ ដល់ ១៩៥៣) បានចប់ទៅ។ ក្រោយពីរុស្ស៊ីបញ្ឆេះប្រតិបត្តិការយោធាពិសេស នៅអ៊ុយក្រែន ក្នុងខែកុម្ភៈឆ្នាំ ២០២២ ប្រទេស​សម្ព័ន្ធមិត្តទាំងពីរ រឹតតែខិតចូល ជិតគ្នា។

កាលពីខែមិថុនា លោកវ៉្លាឌីមៀរ ពូទីន ត្រូវបានស្វាគមទទួលសែនអធិកអធម ដោយ លោក គីម ជុងអ៊ុន នៅក្រុង ព្យុងយ៉ាង ។ ជាលទ្ធផលនៃជំនួបកំពូលនោះ រដ្ឋបុសទាំងពីរបានចុះកិច្ចព្រមព្រៀងស្តីពី ការការពារ ប្រទេស ទៅវិញទៅមក៕   

ជាការកត់សម្គាល់ កូរ៉េខាងជើង ងាយរងណាស់ គ្រោះមហន្តរាយធម្មជាតិ ជាអាទិ៍ ទឹកជំនន់ និង ភាពរាំង ស្ងួត ដោយមកពីកង្វះរ៉ាំរ៉ៃនៃហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ព្រមទាំងមកពី ការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើគ្មានប្រណី ៕

មួយរយៈនេះកាន់តែវិលមុខហើយសម្រាប់ក្រុមប្រឆាំងផ្កាប់មុខ គ្មានគិតប្រយោជន៍ជាតិនៅក្រៅប្រទេស ដែលត្រូវបានគេឃើញថា ក្រុមប្រឆាំងជ្រុលនិយមទាំងអស់នោះកាន់តែស្រែករិះគន់ និងបំផុសអោយពលរដ្ឋប្រឆាំងរដ្ឋាភិបាល ប៉ុន្តែសមាជិករបស់ខ្លួនកាន់តែផ្តាច់ខ្លួននិងស្នើសុំចូលគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ដែលជាគណបក្សកាន់អំណាច។

ថ្មីៗនេះ គេអង្កេតឃើញថា ប្រជាពលរដ្ឋដែលជាអតីតៈសមាជិកគណបក្សប្រឆាំងកំពុងបានសម្រុកចូលរួមជីវៈភាពនយោបាយជាមួយគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ដែលជាគណបក្សកាន់អំណាច ស្ទើទាំងស្រុងទៅហើយ។ ព្រោះប្រជាពលរដ្ឋបច្ចុប្បន្នសម័យទំនើបបែបឌីជីថល បានឃើញ និងដឹងយ៉ាងច្បាស់ថា តើអ្នកណាជាអ្នកស្នេហាជាតិ និងស្នេហាប្រជាពលរដ្ឋយ៉ាងពិតប្រាកដ។

ការចាកចេញពីក្រុមប្រឆាំងក្រៅប្រទេស ហើយចូលរួមជីវភាពគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា បានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់អំពីកំសោយរបស់ក្រុមប្រឆាំងច្រុលនិយមទាំងអស់នោះ ហើយបានដឹងយ៉ាងច្បាស់ថា តើគណបក្សណាធ្វើដើម្បីពលរដ្ឋ និងប្រទេសជាតិយ៉ាងពិតប្រាកដ។

ជាក់ស្តែងនៅថ្ងៃទី០៣ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤នេះ សមាជិកអតីតៈគណបក្សប្រឆាំងចំនួន៣ ជាង៤០រូប បានផ្តាច់ខ្លួនចេញពីក្រុមប្រឆាំង និងស្នើសុំចូលរួមជីវភាពនយោយបាយជាមួយគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ក្រោមការទទួលស្វាគមន៍យ៉ាងកក់ក្តៅពីលោក ហែម ប្រសើរ ទីប្រឹក្សាផ្ទាល់របស់សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភា និងជាជំនួយការផ្ទាល់របស់សម្តេចអគ្គមហាបវរធិត ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រី នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និងជាតំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន ដើម្បីទទួលស្វាគមន៍អតីតៈសមាជិកអតីតៈគណបក្សប្រឆាំងសង្គ្រោះជាតិ គណបក្សភ្លើងទៀន និងគណបក្សហ៊ុនស៊ិនប៊ិច ទាំងជាង៤០រូបនេះ។

លោក ហែម ប្រសើរ បានធ្វើការស្វាគមន៍សម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋទាំងជាង៤០រូបនេះយ៉ាងកក់ក្តៅ លោក ហែម ប្រសើរ បានមានប្រសាសន៍ថា សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន និងសម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានផ្តាំផ្ញើសួរសុខទុក្ខដល់ពលរដ្ឋទាំងជាង៤០រូបជាងនេះផងដែរ។

លោក ហែម ប្រសើរ បានមានប្រសាសន៍បន្ថែមថា ប្រទេសកម្ពុជា ជាប្រទេសប្រជាធិបតេយ្យសេរីពហុបក្ស មានគណបក្សនយោបាយច្រើន ធ្វើការប្រកួតប្រជែងតាមបែបប្រជាធិបតេយ្យ។ ទោះយ៉ាងសូមស្វាគមន៍សម្រាប់ពុកម៉ែប្អូនទាំងជាង៤០ជាងនេះ ដែលបានគិតត្រូវធ្វើត្រូវ នឹងវិលចូលរួមជីវភាពនយោបាយជាមួយគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ក្រោមការដឹកនាំរបស់សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រី និងសម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រី ដើម្បីទៅកាន់ការអភិវឌ្ឍន៍រីកចំរើននាពេលខាងមុខ។

ជាមួយគ្នានេះ ឯកឧត្តម ហែម ប្រសើរ ជាមួយនិងពលរដ្ឋបានរួមគ្នាស្រែកជ័យឃោសប្តេជ្ញាគាំទ្រសារពិសេសរបស់សម្តេចតេជោអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន ជុំវិញតំបន់ត្រីកោណអភិវឌ្ឍន៍ និងការបើកការដ្ឋានព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ ព្រមទាំងធ្វើការថ្កោលទោសដាច់ខាតដល់ជនណាដែលចោទប្រកាន់ទៅរាជរដ្ឋាភិបាលថា បានកាត់ដីចំនួន៤ខេត្តទៅអោយបរទេស៕

សមាគមសម្ព័ន្ធភាពដើម្បីមនុស្សធម៌ បានរៀបចំកម្មវិធីចែកអំណោយដល់ប្រជាពលរដ្ឋរងគ្រោះដោយសារគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ ក្រោមអធិបតីភាពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ លោក ហែម ប្រសើរ ប្រធានសមាគមសម្ព័ន្ធភាពដើម្បីមនុស្សធម៌ និងជាប្រធានសម្ព័ន្ធភាពបណ្តុំសមាគមអង្គការសង្គមស៊ីវិល និងលោក ហួន ច័ន្ទថុន អនុប្រធាននាយកដ្ឋានព័ត៌មានវិទ្យា បានដឹកនាំថ្នាក់ដឹកនាំ និងក្រុមការងារសមាជិក នៃសមាគមសម្ព័ន្ធភាពដើម្បីមនុស្សធម៌ និងមានការអមដំណើរចូលរួមដោយ សហព័ន្ធសហជីពយុវជនបញ្ញវន្ត, សមាគមសហព័ន្ធបណ្តាព័ត៌មានកម្ពុជា និងសមាគមព័ត៌មានមិត្តក្រោមមេឃ ដែលជាសមាជិក នៃសម្ព័ន្ធភាពបណ្តុំសមាគមអង្គការសង្គមស៊ីវិល អញ្ជើញយកអំណោយចុះចែកជូនដល់គ្រួសាររងគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ ចំនួន ២ គ្រួសារ ស្ថិតនៅភូមិបឹងកក់ ឃុំលង្វែក ស្រុកកំពង់ត្រឡាច ខេត្តកំពង់ឆ្នាំង។

នាព្រឹកថ្ងៃសុក្រ ៦ រោច ខែអាសាឍ ឆ្នាំរោង ឆស័ក ព.ស.២៥៦៨ ត្រូវនឹងថ្ងៃទី២៦ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤ ដែលបានចូលរួមពី សហព័ន្ធសហជីពយុវជនបញ្ញវន្ត សមាគមសារព័ត៌មានមិត្តក្រោមមេឃ និងសមាគមសហព័ន្ធបណ្តាញព័ត៌មានកម្ពុជា ស្ថិតនៅភូមិបឹងកក់ ឃុំលង្វែក ស្រុកកំពង់ត្រឡាច ខេតកំពុងឆ្នាំង។

លោក ពុំ ធី អនុប្រធាន សម្ព័ន្ធភាពបណ្តុំសមាគមអង្គការសង្គមស៊ីវិល បានអោយដឹងក្នុងកិច្ចសម្ភាសន៍ថា÷

សកម្មភាពមនុស្សធម៌ ជួយគ្នាក្នុងគ្រាមានអាសន្ននេះ ដឹកនាំដោយ លោក ហែម ប្រសើរ ប្រធានសម្ព័ន្ធភាពបណ្តុំសមាគមអង្គការសង្គមស៊ីវិល និងក្រុមការងារ សមាគមសម្ព័ន្ធភាពដើម្បីមនុស្សធម៍ ចុះចែកអំណោយពលរដ្ឋរងគ្រោះ ដោយគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ វះកាត់ខួរក្បាលម្នាក់ និងស្លាប់ម្នាក់ នៅខេត្តកំពុងឆ្នាំង

ស្តាប់ប្រសាសន៍លោក ហែម ប្រសើរ ប្រធានសម្ព័ន្ធភាពបណ្តុំសមាគមអង្គការសង្គមស៊ីវិល ពេលចុះសួរសុកទុក្ខពលរដ្ឋ និងការសំណូមពរទៅក្រុមហ៊ុនបង្ក ព្រមទាំងសមត្ថកិច្ចទាំងស្រុង..

នាយ​ឧត្តមសេនីយ៍​ ​ឈុំ​ ​សុជាត​អ្នកនាំពាក្យ​ក្រសួង​ការពារ​ជាតិ​ ​បាន​ច្រានចោល​ទាំងស្រុង​ចំពោះ​ការ​ផ្សព្វផ្សាយ​តាម​បណ្តាញ​សង្គម​មួយ​ចំនួន​ ​ដែល​លើកឡើង​ថា​ ​បំណែក​ឧទ្ធម្ភាគចក្រ​ ​ដែល​បាត់​ដំណឹង​នៅ​ជួរភ្នំ​ក្រ​វ៉ា​ញ់ ​ត្រូវ​បាន​រក​ឃើញ​។​

​សូម​បញ្ជាក់​ថា​ ​ឧទ្ធម្ភាគចក្រ​មួយ​គ្រឿង​ ​ត្រូវ​បាន​បាត់​ដំណឹង​ ​នៅ​តំបន់​ភ្នំ​ជួរ​ក្រវាញ​ ​រវាង​ព្រំប្រទល់​ខេត្ត​ពោធិ៍សាត់​ ​និង​ខេត្ត​កោះ​កុង​ ​កាលពី​ថ្ងៃ​ទី​១​២​ ​ខែ​កក្កដា​ ​ឆ្នាំ​២​០​២​៤​ ​ខណៈ​កំពុង​ហ្វឹកហ្វឺន​។​

បើ​តាម​ ​នាយ​ឧត្តមសេនីយ៍​ ​ទៀ​ ​សីហា​ ​ឧបនាយក​រដ្ឋ​ម​ន្រ្តី ​រដ្ឋ​ម​ន្រ្តី​ក្រសួង​ការពារ​ជាតិ​កម្ពុជា​, ​ក្នុង​ឧទ្ធម្ភាគចក្រ​នេះ​ ​មាន​មនុស្ស​២​នាក់​ ​គឺ​អ្នក​បើកបរ​ ​១​នាក់​ ​និង​ជំនួយ​ការ​បើកបរ​ ​១​នាក់​៕​

​តាមរយៈ​បណ្តាញ​សង្គម​ផ្លូវការ​ ​លោក​ ​ឈុំ​ ​សុជាត​ ​បាន​អះអាង​ថា​៖​ ​«​រហូតមកដល់​ល្ងាច​ថ្ងៃ​ទី​១​៤​ ​ខែ​កក្កដា​ ​ឆ្នាំ​២​០​២​៤​នេះ​ ​មិនទាន់​រក​ឃើញ​ឧទ្ធម្ភាគចក្រ​ ​ដែល​បាន​បាត់​ដំណឹង​នៅ​តំបន់​ជួរភ្នំ​ក្រ​វ៉ា​ញ​នៅឡើយ​ទេ​ ​ខណៈ​អង្គភាព​ពាក់ព័ន្ធ​កំពុង​រុករក​យ៉ាង​យកចិត្តទុកដាក់​បំផុត​»​។​

​លោក​បាន​បញ្ជាក់​ថា​ ​ការ​ផ្សព្វផ្សាយ​តាម​បណ្តាញ​សង្គម​ទាំងនោះ​ ​គឺជា​ដំណឹង​ក្លែងក្លាយ​ប៉ុណ្ណោះ​ ​ហើយ​លោក​បាន​ស្នើ​ដល់​សាធារណជន​ ​កុំ​មានការ​ភាន់​ច្រ​លំ​ ​៕

ប្រមុខ​ការ​ពារ​ជាតិ​កម្ពុជា អះអាង​នៅ​ថ្ងៃ​អាទិត្យ​នេះ​ថា ​ជន​រង​គ្រោះដែល​បាន​បាត់​ខ្លួន​ជាមួយ​ឧទ្ធម្ភាគ​ចក្រ ១​គ្រឿង​ ក្នុង​ពេល​ហ្វឺក​ហ្វឺន​ គឺ​មាន​ចំនួន​តែ​២​នាក់​ប៉ុណ្ណោះ មិនមែន​ចំនួន​៧នាក់​ដូច​ការ​ផ្សព្វ​ផ្សាយ​មួយចំនួន​នោះ​ទេ​។ ​ការ​ចេញ​មុខ​បញ្ជាក់​យ៉ាង​ដូច្នេះ​របស់  ​លោក​  ទៀ ​សីហា ​ធ្វើ​ឡើង ​នៅ​គ្រា​ដែល​ការ​បាត់​ខ្លួន​ឧទ្ធម្ភាគ​ចក្រ​យោធា ​១គ្រឿង​នេះ​ នៅ​មិន​ទាន់​រក​ឃើញ​នៅ​ឡើយ​។​​

នៅក្នុងពិធីរំឭកខួបលើកទី៣១ឆ្នាំ ការបង្កើតកងរាជអាវុធហត្ថលើផ្ទៃប្រទេស នៅថ្ងៃទី១៤​ខែកក្កដានេះ នាយឧត្តមសេនីយ៍ ទៀ សីហា បញ្ជាក់ថា មានតែអ្នកបើកបរ ១នាក់ និងជំនួយការបើកបរ ១នាក់ ប៉ុណ្ណោះដែលបានបាត់ខ្លួនជាមួយឧទ្ធម្ភាគចក្រ ១គ្រឿង កាលពីថ្ងៃទី១២ ​ខែកក្កដា។

បើតាម​ប្រមុខការពារជាតិ ការបាត់ទំនាក់ទំនងជាមួយឧទ្ធម្ភាគចក្រ ១គ្រឿង ដែលមានទិសដៅពីភ្នំពេញ ឆ្ពោះទៅថ្មដា និង ពីថ្មដា ឆ្ពោះពោធិ៍សាត់ និងពីខេត្តពោធិ៍សាត់ ត្រឡប់មកភ្នំពេញវិញនោះ ដោយសារអាកាសធាតុ មិនអំណោយផល។

លោក ទៀ សីហា អះអាងទៀតថា ឧទ្ធម្ភាគចក្រ របស់កងទ័ពអាកាសកម្ពុជា គឺតែងតែចេញហោះហើរជារៀងរាល់ថ្ងៃ ដើម្បីហ្វឹកហ្វឺន ជាពិសេសដើម្បីពិនិត្យមើលបច្ចេកទេស និងឧបរកណ៍ដែលធ្វើទំនើបកម្មលើវិស័យកងទ័ពអាកាស ដោយពេលខ្លះ ហោះហើរក្នុងរយៈចម្ងាយខ្លី និងពេលខ្លះហោះហើររយៈចម្ងាយ​ឆ្ងាយ​។

បើតាម​ក្រសួងការពារជាតិ ក្រុមការងារកងទ័ពជើងគោក និងជើងអាកាសមកពីបណ្តាកងឯកភាពពាក់ព័ន្ធកំពុងស្វះស្វែងរុករកឧទ្ធម្ភាគចក្រ ១គ្រឿង ប្រភេទ Z-9 ដែលបាត់ចេញពីរាដា ដែលទំនងជាធ្លាក់នៅតំបន់ភ្នំជួរក្រវាញ ក្នុងព្រំប្រទល់ខេត្តពោធិ៍សាត់ និងខេត្តកោះកុង កាលពីព្រឹកថ្ងៃទី១២ ខែកក្កដា៕

ករណី​ផ្ទុះអាវុធ​ជាច្រើន​គ្រាប់ ក្នុង​បុរី​បឹងស្នោរ​នៅ​ក្នុង​ខណ្ឌ​ច្បារអំពៅ រាជធានី​ភ្នំពេញ នៅ​រសៀល​ថ្ងៃទី​១៧ មិថុនា បាន​បណ្ដាល​ឲ្យ​មនុស្ស​ចំនួន​ ២​នាក់​បាត់​បង់ជីវិត និង​មនុស្ស​ម្នាក់ទៀត​រង​របួស​ធ្ងន់​។ ក្នុង​នោះ​ជនរងគ្រោះ​ជា​បុរស​ម្នាក់ បាន​បាត់​បង់ជីវិត​ភ្លាមៗ នៅ​ក្នុងផ្ទះ​របស់​ខ្លួន​នៅ​ទីតាំង​កន្លែង​កើតហេតុ ខណៈ​ពេល​ខ្មាន់កាំភ្លើង​ចូល​បាញ់​ដល់​ក្នុងផ្ទះ និង​ជនរងគ្រោះ​ជា​គូ​ដណ្ដឹង​បាន​បាត់បង់​ជីវិត​ នៅ​ពេល​បញ្ជូន​ដល់​មន្ទីរពេទ្យ។

ជនរងគ្រោះ​ម្នាក់ ប្រាប់​អ្នក​សារព័ត៌មាន​នៅ​កន្លែង​កើត​ហេតុ​ថា ហេតុការណ៍​ផ្ទុះអាវុធ​ជាច្រើន​គ្រាប់​នេះ គឺ​បណ្ដាល​មក​ពី​ទំនាស់​អ្នកជិតខាង និង​ការ​ប្រើប្រាស់​ស្នួល​ហាល​ខោអាវ នៅក្នុង​បុរី​ដដែល​នោះ។

អធិការ​នគរបាល​ខណ្ឌ​ច្បារអំពៅ លោក ម៉ៅ សឿត ប្រាប់​វិទ្យុ​អាស៊ីសេរី​នៅ​ល្ងាច​ថ្ងៃទី១៧ ខែមិថុនា​ថា អាជ្ញាធរ​បាន​កំណត់​អត្តសញ្ញាណ និង​ឃាត់ខ្លួន​ជនសង្ស័យ​នៅក្នុង​ស្រុក​អង្គស្នួល​ខេត្ត​កណ្ដាល​។ ចំណែកឯ​ព័ត៌មាន​លម្អិត​ក្នុង​ករណី​នេះ លោក​នៅ​មិន​ទាន់​អាច​បញ្ជាក់​បាន​នៅ​ឡើយ​ទេ។

តាម​សារព័ត៌មាន​ស្និទ្ធ​នឹង​រដ្ឋាភិបាល ហ្វ្រេសញ័រ (FreshNews) ឲ្យ​ដឹង​ថា អាជ្ញាធរ​បាន​ឃាត់ខ្លួន​ជនសង្ស័យ​ជា​ខ្មាន់កាំភ្លើង មាន​ឈ្មោះថា ស្រី ស៊ីណា អាយុ ៥០​ឆ្នាំ និង​ជនសង្ស័យ​ចំនួន​ ២​នាក់​ផ្សេងទៀត ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ករណី​ផ្ទុះអាវុធ​នៅក្នុង​ខណ្ឌ​ច្បារអំពៅ។

ជនសង្ស័យ​ជា​ខ្មាន់កាំភ្លើង​ខាងលើ​នេះ មាន​គោរមងារ​ជា ឧកញ៉ា មាន​បន្ទប់​ជួល​រាប់​រយ​បន្ទប់ ​នៅ​ក្នុង​ខណ្ឌ​ពោធិ៍សែនជ័យ រាជធានី​ភ្នំពេញ៕

ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី លោក​វ្លាឌីមៀត្រូវធ្វើដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​ផ្លូវរដ្ឋ​២ថ្ងៃ នៅ​ប្រទេស​កូរ៉េខាងជើង​ នៅថ្ងៃអង្គារ​ទី​១៨មិថុនា និង​ថ្ងៃពុធស្អែក។ ប៉ុន្តែ មុនធ្វើដំណើរ​ទៅដល់​ទីក្រុង​ព្យុងយ៉ាង នៅថ្ងៃអង្គារនេះ មេដឹកនាំ​រុស្ស៊ី លោកពូទីន​​បាននិយាយ​កោតសរសើរ​កូរ៉េខាងជើង​ដែល​បង្ហាញជំហរ​ម៉ឺងម៉ាត់​ គាំទ្រ​ប្រតិបត្តិការយោធាពិសេសរ​របស់រុស្ស៊ីនៅអ៊ុយក្រែន។ នៅក្នុងលិខិត​របស់​លោកពូទីន ដែលកាសែតរដ្ឋកូរ៉េខាងជើង Rodong Sinmun ​ចុះផ្សាយ​នៅថ្ងៃអង្គារនេះ លោកពូទីន​នៅបាន​សន្យា​បង្កើតយន្តការពិសេស ដើម្បីធ្វើ​ការដោះដូរពាណិជ្ជកម្មនិង​ប្រព័ន្ធសន្តិសុខ​ជាមួយ​កូរ៉េខាងជើង ដោយ​មិន​ឲ្យជាប់សំណាញ់ត្រួតពិនិត្យរបស់ប្រទេសលោកខាងលិច។ វត្តមាន​របស់​ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី នៅ​ប្រទេស​កូរ៉េខាងជើងដែល​ទើបក្លាយជា​មហាអំណាច​នុយក្លេអ៊ែរ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​លោកខាងលិច ជាពិសេស​អាមេរិក និង​សម្ព័ន្ធមិត្ត​ក្នុងតំបន់​ ភ័យព្រួយបារម្ភ។

យន្តហោះដឹកលោក​ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី វ្លាឌីមៀរ ពូទីនបាន​ចុះចត​នៅ​ទីក្រុង​Yakutsk នៅ​ថ្ងៃអង្គារ​ទី ១៨​មិថុនានេះ មុន​នឹង​បន្តដំណើរ​ទៅទីក្រុង​ព្យុងយ៉ាង ជាទីដែលលោកពូទីន បំពេញទស្សនកិច្ច​រយៈពេល​២ថ្ងៃនៅថ្ងៃអង្គារ និងថ្ងៃពុធទី ១៩​មិថុនា ទៅតាម​ការអញ្ជើញ​របស់មេដឹកនាំកូរ៉េខាងជើង។

​ប៉ុន្តែ នៅមុនទៅដល់​កូរ៉េខាងជើងទៅទៀត ប្រមុខរដ្ឋ​រុស្ស៊ី​បានបន្លឺពាក្យកោតសរសើរ​ទំនាក់ទំនង​ល្អប្រសើរ​ជាង ៧ទសវត្សរ៍ ​រវាងប្រទេសទាំងពីរ។ ដោយ​ធានាប្រាប់​ព្យុងយ៉ាង ពីការគាំទ្រ​ដោយឥតងាករេ​របស់​រុស្ស៊ីចំពោះកូរ៉េខាងជើង លោកពូទីន​បាននិយាយ​សន្យាថា នឹង​បង្កើត​យន្តការ​ថ្មីដែលនឹង​អនុញ្ញាតឲ្យ​កូរ៉េខាងជើង និង​រុស្ស៊ីអាច​ដោះដូរពាណិជ្ជកម្ម និងអនុវត្តកិច្ចព្រមព្រៀងស្តីពីសន្តិសុខ​រវាង​ប្រទេស​ទាំងពីរ ​ដោយមិនឲ្យជាប់សំណាញ់ត្រួតពិនិត្យ និងទណ្ឌកម្ម​អយុត្តិធម៌​របស់​លោកខាងលិច។

នៅក្នុងលិខិត​ផ្ញើទៅកាន់​មេដឹកនាំ​កូរ៉េខាងជើង ដែល​កាសែត​រដ្ឋកូរ៉េខាងជើង Rodong Sinmun ចុះផ្សាយ​នៅថ្ងៃអង្គារទី ១៨​មិថុនា លោកពូទីននៅបានថ្លែងអំណរគុណ​កូរ៉េខាងជើង​ដែលបង្ហាញជំហរគាំទ្រ​ប្រតិបត្តិការយោធាពិសេស​របស់រុស្ស៊ី នៅអ៊ុយក្រែន។ ជាការតបស្នងវិញ លោកពូទីន​បញ្ជាក់ថា មិនថា នៅអតីតកាល និងនៅថ្ងៃអនាគត រុស្ស៊ី​គាំទ្រកូរ៉េខាងជើង និងប្រជាជន​របស់ប្រទេស​នេះ នៅចំពោះមុខ​សត្រូវ​ដ៏គ្រោះថ្នាក់ ប្រកបដោយល្បិចកល និង​រំលោភឈ្លានពាន។

ដៃគូយុទ្ធសាស្រ្ត

នៅមុន​លោកពូទីនផ្តើមទស្សនកិច្ច​នៅកូរ៉េខាងជើង លោក គីម ជុងអ៊ុន​កាលពី​ថ្ងៃ​ពុធ​សប្តាហ៍មុនក៏​បាន​អួត លើកតម្កើង​ទំនាក់ទំនង​បងប្អូនរួមអាវុធ កូរ៉េខាងជើង រុស្ស៊ី ដែលចាប់មានតាំង​ពី​សម័យ​សហភាពសូវៀត។

ទស្សនកិច្ច​របស់​ប្រមុខរដ្ឋ​រុស្ស៊ី លោកពូទីននៅកូរ៉េខាងជើង​ធ្វើឡើង​នៅ​៩ខែ​ក្រោយ ដែល​មេដឹកនាំ​កូរ៉េខាងជើង លោកគីម ជុងអ៊ុន​បានធ្វើដំណើរទៅទស្សនា​មូលដ្ឋាន​អវកាស​រុស្ស៊ី Vostotchny នៅក្នុងគោលបំណងចង់បានជំនួយ​​បច្ចេកវិទ្យាពីរុស្ស៊ីដើម្បីផលិត​អភិវឌ្ឍម៊ីស៊ីល និង​ផ្កាយរណប​ចារកម្មរបស់កូរ៉េខាងជើង។

នៅក្នុងរយៈពេល​២៤ឆ្នាំចុងក្រោយ នេះជាលើកទី២ ដែលលោកពូទីន​ធ្វើដំណើរ​ទៅប្រទេស​កូរ៉េខាងជើង។ នៅពេល​​ចូលកាន់តំណែង​ជា​ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ីជាលើកដំបូង លោកពូទីន ធ្លាប់ទស្សនកិច្ច​លើកទី១ នៅព្យុងយ៉ាង នៅ​ឆ្នាំ ២០០០ និងទទួលបានការរាក់ទាក់​ពីអគ្គមគ្គុទេសក៍កូរ៉េខាងជើង លោកគីម ជុងអ៊ីល ដែលជា​ឪពុករបស់លោក​គីម ជុងអ៊ុន។

បន្ថែមពីលើ​ការពង្រឹងមិត្តភាពក្នុង​កាលៈទេសៈ​ដែល​ប្រទេស​ទាំងពីរ​ដែល​ជាប់ទណ្ឌកម្មច្រើនជាងគេបំផុត​ក្នុង​លោក កូរ៉េខាងជើង និង រុស្ស៊ីនៅត្រូវការគ្នាទៅវិញ ទៅមក នៅក្នុង​ការផ្គត់ផ្គង់ និង​ធានាសន្តិសុខ។

បើតាមលោក​ Sergei Markov មនុស្សជំនិត​របស់​លោកពូទីន រុស្ស៊ី​​ត្រូវការ​សព្វាវុធបន្ថែមពីកូរ៉េខាងជើង ពលករ ព្រមទាំង​អ្នកស្ម័គ្រចិត្តកូរ៉េខាងជើង​នៅក្នុងសមរភូមិប្រយុទ្ធអ៊ុយក្រែន។ ពីចំណែករបស់​កូរ៉េខាងជើង ព្យុងយ៉ាង​ចង់បាន​ផលិតផល​របស់រុស្ស៊ី ស្បៀងអាហារ និង​ជំនួយបច្ចេកវិទ្យា​របស់រុស្ស៊ីសម្រាប់គោលដៅ​យោធា ដូចជា​កម្មវិធី​ផលិត​មីស៊ីល​ចម្ងាយឆ្ងាយ ដែលគេជឿថា កូរ៉េខាងជើង​ត្រូវការចាំបាច់ដើម្បីអាចវាយប្រហារដល់​ដីអាមេរិក។

ប្រទេស​នៅក្នុងតំបន់ ដូចជា​កូរ៉េខាងត្បូង ជប៉ុន និង​ក្រុមប្រទេសលោកខាងលិច​បានតាមដាន​ទស្សនកិច្ច​របស់លោកពូទីន នៅ​កូរ៉េខាងជើង និង​ចាត់ទុកការពង្រឹង​សម្ព័ន្ធភាព រុស្ស៊ី កូរ៉េខាងជើង​ថា ជា​ការគំរាមកំហែង និងគ្រោះថ្នាក់។

ចំពោះអគ្គលេខាធិការអង្គការ​អូតង់ ទស្សនកិច្ច​របស់​លោកពូទីន​នៅ​កូរ៉េខាងជើង​ស្តែង​ឲ្យឃើញថា រុស្ស៊ីដែលជាសមាជិកអចិន្ត្រៃយ៍​របស់ក្រុមប្រឹក្សា​សន្តិសុខ​ បាន​​រំលោភ​សេចក្តីសម្រេចចិត្ត​​របស់​ក្រុមប្រឹក្សា​ដែលចែង​ពីការដាក់ទណ្ឌកម្ម​លើ​កូរ៉េខាងជើង។ ​នៅ​ខែ​មីនាកន្លងទៅ លោកពូទីន​បានផ្តល់អំណោយ​ដល់មេដឹកនាំកូរ៉េខាងជើង តាមរយៈ​ការលើកដៃវេតូ​ប្រឆាំង​នឹង​គម្រោង​សេចក្តីសម្រេច​ចិត្ត​របស់​ក្រុមប្រឹក្សា​សន្តិសុខ​ស្តីពីការពន្យារបេសកកម្ម​របស់​គណៈកម្មាធិការ​ការអនុវត្ត​ទណ្ឌកម្មលើកូរ៉េខាងជើង។

អឺរ៉ុបផ្ទាល់​ដែល​ឃើញ ភ្លើងសង្រ្គាមរុស្ស៊ីឈ្លានពាននៅជាប់មាត់របងរបស់ខ្លួន កាន់តែ​ព្រួយបារម្ភដែលឃើញរុស្ស៊ី​បង្កើនទំនាក់ទំនងជិតស្និទ្ធជាមួយ កូរ៉េខាងជើង​ ដែល​អឺរ៉ុប​បាន​​ចោទប្រកាន់ថា បាន​​បញ្ចេញអាវុធគ្រាប់ផ្ទុះ គ្រាប់ប្លោងរាប់លានគ្រាប់ ពីក្នុងឃ្លាំងរបស់ខ្លួនដើម្បីបញ្ជូនទៅឲ្យរុស្ស៊ីយកទៅវាយប្រហារអ៊ុយក្រែន។ នៅ​សប្តាហ៍មុន មន្ទីបញ្ចកោន​បាន​ចោទប្រកាន់​រុស្ស៊ីថា បាន​ប្រើមីស៊ីល​បាលីស្ទិក​កូរ៉េខាងជើង ក្នុង​សង្រ្គាមអ៊ុយក្រែន។

​នៅសេតវិមាន អ្នកនាំពាក្យរបស់​ក្រុមប្រឹក្សា​សន្តិសុខ​ជាតិ លោក​John Kirby និយាយ​ថា គេ​ដឹងរួចទៅហើយថា នៅក្នុង​ទំនាក់ទំនង​ស្អិតល្មួតជាមួយកូរ៉េខាងជើង រុស្ស៊ីបានទទួលគ្រាប់ សព្វាវុធ​ដើម្បី​ធ្វើសង្រ្គាមឈ្លានពាន​អ៊ុយក្រែន។ ប៉ុន្តែ អ្វីដែលធ្វើឲ្យគេរឹតតែព្រួយបារម្ភ គឺការខិតចូលជិតគ្នា​រវាង​កូរ៉េខាងជើង និងរុស្ស៊ីនៅក្នុងការផ្ទេរបច្ចេកវិទ្យា និងការសហការសន្តិសុខ​រវាង​មហាអំណាច​នុយក្លេអ៊ែរទាំងពីរ​​នឹង​ធ្វើ​ឲ្យប៉ះពាល់​ដល់​សន្តិសុខ​នៅឧបទ្វីបកូរ៉េ និងក្នុងតំបន់៕

បន្ទាប់ពីការសាកល្បង «យុទ្ធនាការកម្ពុជាស្អាត» នៅឃុំព្រះធាតុ ឃុំមៀន និងឃុំដទៃទៀត ក្នុងស្រុកអូររាំងឪ ខេត្តត្បូងឃ្មុំ បានជោគជ័យហើយនោះ ក្រសួងបរិស្ថាននឹងប្រកាសចាប់ផ្តើមយុទ្ធនាការ «កម្ពុជាស្អាត ខ្មែរធ្វើបាន» ជាផ្លូវការនៅថ្ងៃទី១៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៤ ខាងមុខនេះតទៅ។

ឯកឧត្តមបណ្ឌិត អ៊ាង សុផល្លែត រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងបរិស្ថាន បានថ្លែងថា យុទ្ធនាការ «កម្ពុជាស្អាត ខ្មែរធ្វើបាន» ជាយុទ្ធនាការបន្ត ថ្មីមួយទៀត ហើយដើរទន្ទឹមគ្នាជាមួយយុទ្ធនាការ «ថ្ងៃនេះ ខ្ញុំមិនប្រើថង់ប្លាស្ទិកទេ» ដែលត្រូវបានដាក់ ចេញកាលពីថ្ងៃទី១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ ដោយមានការចូលរួមពីសំណាក់សិស្សានុសិស្ស និងប្រជាជនជាង ៨លាន អង្គ/នាក់ នៅទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា។

ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្រ្តីបានសង្កត់ធ្ងន់ថា ការបើកយុទ្ធនាការ «កម្ពុជាស្អាត ខ្មែរធ្វើបាន» នេះ បានបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ពី កម្ពុជាយើងបានទប់ស្កាត់ ការពារការប្រើប្រាស់ និងបោះចោលថង់ប្លាស្ទិកបានច្រើនជាង ការបោះចោលទៅក្នុងទីសាធារណៈហើយ។

សូមបញ្ជាក់ថា យុទ្ធនាការ «កម្ពុជាស្អាត ខ្មែរធ្វើបាន» គឺជាយុទ្ធនាការសុំឱ្យសិស្សានុសិស្ស បងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋមួយភូមិ ឬមួយឃុំ ឬមួយស្រុក ឬមួយខេត្ត ចេញមកទាំងអស់គ្នារើសសំរាមជុំវិញបរិវេណផ្ទះ សាលារៀន វត្តអារាម និងតាមទីសាធារណៈ ចំនួន១៥នាទី រៀងរាល់ថ្ងៃសៅរ៍ ដោយប្រមូលទុកដាក់សំរាមឱ្យបានត្រឹមត្រូវ។ ការទុកដាក់សំរាម ក៏ជាផ្នែកមួយនៃការស្តែងឡើង នូវអាកប្បកិយា និងឥរិយាបទ មានន័យថា ពីការប្រតិបត្តិរបស់មនុស្ស និងអំពើរបស់មនុស្ស ដែលបាននិងកំពុងប្រព្រឹត្តនៅក្នុងសង្គម។

ឯកឧត្តមបណ្ឌិត អ៊ាង សុផល្លែត បានថ្លែងគាំទ្រឱ្យដល់ចលនាសម្អាតបរិស្ថាន តាមរយៈយុទ្ធនាការ «កម្ពុជាស្អាត ខ្មែរធ្វើបាន» ឱ្យបានផុសផុលនៅតាមមូលដ្ឋានបន្ថែមទៀត ជារៀងរាល់សប្តាហ៍ ក្នុងការជំរុញការលើកកម្ពស់អនាម័យបរិស្ថាន សោភ័ណភាពរបស់មូលដ្ឋាន និងដើម្បីកម្ពុជាស្អាត ស្រស់បំព្រង គ្មានការបំពុល និងឈានទៅការលប់បំបាត់សំរាម សំណល់ប្លាស្ទិក បន្តិចម្តងៗឱ្យអស់ពីកម្ពុជា ក្នុងពេលអនាគត។

សូមបញ្ជាក់ថា អនុលោមតាម «យុទ្ធសាស្រ្តបញ្ចកោណ» ដំណាក់កាលទី១ និងផ្អែកលើមូលដ្ឋានច្បាប់ គោលនយោបាយ និងយុទ្ធសាស្រ្តជាតិដែលមានជាធរមាន ព្រមទាំងក្របខណ្ឌអនុសញ្ញាអន្តរជាតិពាក់ព័ន្ធ ក្រសួងបរិស្ថានបានរៀបចំ «យុទ្ធសាស្រ្តចក្រាវិស័យបរិស្ថាន ឆ្នាំ២០២៣- ២០២៨» ដែលផ្តោតលើមុំយុទ្ធសាស្រ្តចំនួន៣ គឺភាពស្អាត ភាពបៃតង និងចីរភាព ក្នុងគោលបំណងតម្រង់ទិស និងចង្អុលបង្ហាញការងារជាអាទិភាព ដើម្បីធានាឱ្យបាននូវចីរភាពបរិស្ថាន និងសុក្រឹតកម្មបរិស្ថានកិច្ច ឆ្លើយតបទៅនឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ និងលើកកម្ពស់សេដ្ឋកិច្ចបៃតង៕

នៅរដ្ឋម៉ារីលែន ​​​បុគ្គលិកសាខា​​ក្រុមហ៊ុន​បច្ចេកវិទ្យា Apple បាន​បោះឆ្នោត កាលពីថ្ងៃសៅរ៍ ទី​១១ឧសភា សម្រេច​យល់ព្រម​ឲ្យរៀបចំ​ធ្វើ​​​កូដកម្ម ក្នុង​​ពេល​ដ៏ខ្លី​ខាងមុខ។ ការ​ប្រកាស​សម្តែង​មតិ​ឈប់ អត់​ធ្វើការ ​ពីសំណាក់​​បុគ្គលិក​Appleនេះ ជាលើកដំបូង​បំផុត ​ក្នុង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​របស់​ក្រុមហ៊ុន​​បច្ចេកវិទ្យាដ៏ល្បីល្បាញ​របស់​អាមេរិក។ ដំណឹងកូដកម្ម​​នេះ ប្រកាសដោយ​ក្រុម​សហជីព ដោយ​រិះគន់​ថ្កោលទោស​ផង​ថា ក្រុមហ៊ុន​Apple បាន​រើសអើង​បុគ្គលិក​ដែល​បាន​សម្រេច​ចិត្ត​ចូលជា​​សមាជិក​សហជីព។​ ​​​ ​

បណ្តា​បុគ្គលិក ចំនួន​៩៨% សាខា​​ក្រុមហ៊ុន​បច្ចេកវិទ្យា Apple នៅ​មជ្ឈមណ្ឌល​ពាណិជ្ជកម្ម​Towson ក្នុង​រដ្ឋ​ម៉ារីលែន បានសម្រេចបោះឆ្នោត​​គាំទ្រឲ្យ​ធ្វើ​កូដកម្ម​។ កូដកម្ម​ក៏ពីព្រោះតែ​ការចរចាគ្នា រវាង​តំណាង​ក្រុមហ៊ុន​និង​សហជីព ប្រមាណ​ជា​១ឆ្នាំ​មកហើយ គ្មាន​បាន​លទ្ធផល​គួរ​ជាទី​គាប់​ចិត្តសោះ​​។ បើតាម​សេចក្តីប្រកាស​របស់​សហជីព, បុគ្គលិកអាមេរិក​ទាមទារ​ឲ្យ​​ក្រុមហ៊ុន​​ Apple ​ត្រូវ​ចាត់ចែង​លក្ខ​ខណ្ឌ​ការងារ​​​ឲ្យ​សមស្រប​រវាងមុខងារ​​វិជ្ជាជីវៈ​និង​ជីវិត​ឯកជនរបស់ពួក​គេ​ ដ្បិតថា ម៉ោងពេល​ធ្វើការ​កន្លងទៅ បានប៉ះពាល់​ដល់​ជីវិតផ្ទាល់​ខ្លួនរបស់បុគ្គលិក​សម្បើម ណាស់។ បុគ្គលិក Apple ​ក៏​ទាមទារ​ដំឡើង​ប្រាក់​ខែ​ ដោយ​ស្នើ​​ក្រុមហ៊ុន​ទូទាត់​ឲ្យ​សមស្រប​ទៅនឹង​អត្រា​អតិផរណា​ទំនិញ​ ដ្បិតថា ប្រាក់ខែរាល់ថ្ងៃ ​មិន​អាចរត់​រួច​ឡើង​ នឹងការ​ចំណាយលើសលប់ ​ដែល​ចេះតែថ្លៃ​ឡើងៗ​។​

​​បុគ្គលិកសាខា​​ក្រុមហ៊ុន​បច្ចេកវិទ្យា Apple នៅរដ្ឋ​ម៉ារីលែន និង​នៅក្រុងអូខ្លាអូម៉ា បាន​បោះឆ្នោត​ចូលរួម​ជាមួយ​ក្រុម​សហជីពពលករវិស័យ​មេកានិច​និង​លំហ (IAM CORE) នៅខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២២។ គ្រានោះ មាន​បុគ្គលិក ចំនួន​ ​៦៥ ក្នុងចំណោម​ ៩៨ នាក់​ ដែល​បោះឆ្នោះ​យល់ព្រមភ្ជាប់ខ្លួន​ទៅនឹង​សហជីព។​ កាលណោះ ជាលើកទី១ ដែល​មា​នមាន​បុគ្គលិក​ក្រុមហ៊ុន​យក្ស​Apple ចូល​ជាសមាជិក​សហជីព​ក្នុងវិស័យ​នេះ ហើយ​នៅគ្រា​នេះ​ ក៏ជាលើកទី១ថែមទៀត ក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ ដែលពួក​គេបាន​​ឯកភាព​យល់ព្រម​ឲ្យ​រៀបចំធ្វើដូកកម្ម។​ តាម​គម្រោង​ កូដកម្មអាច​​នឹងត្រូវ​រៀបចំ​ធ្វើ នៅថ្ងៃទី​២១ ឧសភា ខាងមុខ​ ពោល​គឺ​ស្រប​ពេលដែល​​តំណាង​ក្រុមហ៊ុន​និង​សហជីព ត្រូវ​ជួប​​ចរចាគ្នា​។ នេះបើតាម​ប្រភពពី​ទីភ្នាក់ងារ​ព័ត៌មាន​បារាំង​អាអេហ្វប៉េ។

ជាមួយ​គ្នា​នេះដែរ ភាគី​សហជីព ​​រិះគន់​ថ្កោលទោស​​​ថា ក្រុមហ៊ុន​Apple បាន​រើសអើង​បុគ្គលិក​ដែល​បាន​សម្រេច​ចិត្ត​ចូលជា​​សមាជិក​សហជីព ហើយ​និង​មិន​លើកទឹកចិត្ត​ឲ្យ​បុគ្គលិកផ្សេងទៀត​ ​ចូល​ជា​សមាជិក​សហជីព​នោះទេ​។​ ​​​ករណី​នេះ ក្រុមហ៊ុន​Apple ក៏​ទទួល​រង​បណ្តឹង​ជាច្រើន​ ប្តឹង​ប្រឆាំងនឹងខ្លួន ដាក់ទៅកាន់​ក្រុមប្រឹក្សា​ជាតិ​ទំនាក់ទង​ពលករ​អាមេរិក។​

កូដកម្ម​របស់​បុគ្គលិក​​Apple នៅ​​រដ្ឋ​ម៉ារីលែន ទំនងជា​មិនមាន​ចំនួន​​ច្រើនទេ​​ ក៏ប៉ុន្តែ វា​ជានិមិត្ត​រូប​ឥទ្ធិពល​ដ៏​សំខាន់​លើឆាកអន្តរជាតិ ហើយ​វា​ជា​ចលនា​ទី១ ​រួច​នឹង​ជំរុញ​លើកទឹកចិត្ត​ឲ្យ​បុគ្គលិក​នៅកន្លែង​ផ្សេងទៀត ងើប​ឈរ​សម្តែង​មតិ​ដែរ។ នេះបើតាម​លោក​ Kate Bronfenbrenner អ្នក​ជំនាញ​អាមេរិក សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​ផ្នែក​ពលកម្ម​និង​ឧស្សហកម្ម ដែល​បាន​ផ្តល់​សម្ភាស​ឲ្យ​ទីភ្នាក់ងារ​ព័ត៌មាន​ Reuters។ Reuters និង ​​អាអេហ្វប៉េ បាន​ទាក់ទង​សុំ​ការ​បំភ្លឺពី​តំណាង​ក្រុមហ៊ុន​ Apple ដែរ ពីថ្ងៃសៅរ៍ តែគ្មាន​ចម្លើយ។​

ចំណែក​នៅប្រទេស​បារាំងវិញ​ កាលពី​ខែ​កញ្ញា​ឆ្នាំទៅមិញ មាន​បុគ្គលិក​​ក្រុមហ៊ុន​​ Apple ​ ចំនួន​​ ១ភាគ៣  នៃសាខាលក់​របស់​​ក្រុមហ៊ុន​​ Apple ​ នៅបារាំង បាន​នាំគ្នា​ធ្វើ​កូដកម្ម​សម្តែង​មតិ​ នៅ​ចំ​ថ្ងៃ​ដែល​ក្រុមហ៊ុន​យក្ស​អាមេរិក​នេះ បើកសម្ពោធ​ដំណើរការ​​ចេញលក់ទូរសព្ទ​ Iphone ជំនាន់ទី​១៥។ កូដកម្ម​នៅបារាំង​កាលនោះ ​ទាមទារ​ឲ្យ​តម្លៃប្រាក់​ខែ​ ឲ្យសមរម្យ​​ស្រប​ទៅនឹង​កម្រិត​ជីវភាព​ ខណៈពេល​ដែល​ទំនិញ​ចេញឡើងថ្លៃ​​៕

នៅប្រទេស​ទុយនីស៊ី​ ​មហាជន​ច្រើន​រយពាន់នាក់ នាំគ្នាចុះផ្លូវ​តវ៉ា​ សម្តែង​មតិប្រឆាំង​នឹង​រដ្ឋអំណាច​ ដែល​បាន​ចាប់ឃុំ​ខ្លួន​ មេធាវីម្នាក់ និង ​អ្នក​កាសែត​២នាក់ នៅថ្ងៃ​ចុង​សប្តាហ៍​នេះ។​ ក្រៅទាមទារឲ្យ​ដោះលែងជនជាប់ចំណង, ចលនា​តវ៉ា​នេះ ក៏ទាមទារ​ឲ្យរៀប​ចំ​ការ​​បោះឆ្នោតឡើងវិញ​ដែរ​។​ បាតុករ​​ខ្លះ​ថែមទាំងស្រែក​បណ្តេញ​ប្រធានាធិបតី​ចេញ​ពីតំណែង​ទៀតផង។​ ប្រមាណ​ជា​២ឆ្នាំចុងក្រោយ​នេះ អង្គការ​សិទ្ធិមនុស្ស​រិះគន់ថា​ ប្រធានាធិបតី​ទុយនីស៊ី កាន់តែប្រើ​អំណាច​ខ្លាំងឡើងៗ ដោយ​បញ្ជាឲ្យ​ចាប់​ឃុំ​ខ្លួន​អ្នក​ដែល​ប្រឆាំងនឹងខ្លួន ដោយ​សំអាងលើក្រឹត្យ​​ច្បាប់​ប្រឆាំង​នឹងព័ត៌មាន​ក្លែងក្លាយ ។​​​​ 

នគរបាល​ទុយនីស៊ី​ បាន​​សម្រេច​ចាប់​ឃុំខ្លួន អ្នក​កាសែត​វិទ្យុ​និងទូរទស្សន៍ ចំនួន​ ២ នាក់ នៅថ្ងៃអាទិត្យ បន្ទាប់ពី ពិធីករ​​និងអ្នក​អត្ថាធិប្បាយ​ព័ត៌មាន​ទាំង២នាក់នោះ បាន​វិភាគ និងរិះគន់​ចំ​ពោះ​សកម្មភាព​របស់​កម្លាំងសមត្ថកិច្ច។ កម្លាំងសមត្ថកិច្ចទុយនីស៊ី​​បាន​សម្រុក​ចូល​ទៅចាប់ឃាត់​ខ្លួន​លោក​ស្រីមេធាវី​ សុន្យា ដាហាម៉ានី ​យ៉ាងកម្រោល​ នៅ​ក្នុង​ការិយាល័យ​មេធាវី​ កាលពីថ្ងៃសៅរ៍ ទី​១១ឧសភា​។ ​ទូរទស្សន៍​បារាំង ​France24 ក៏​បាន​ចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍​ថ្កោលទោស​សមត្ថិច្ច​ទុយនីស៊ី ដែល​កន្ត្រាក់​ជើង​កាមេរ៉ា​របស់​អ្នក​កាសែត ដែល​កំពុងថត​រាយការណ៍​សកម្មភាព​នៅកន្លែងកើតហេតុ​។​

ការ​ឃុំខ្លួន​អ្ន​កកាសែតនិង​ចាប់ខ្លួន​មេធាវីចុងសប្តាហ៍​​នេះ បង្ក​ឲ្យ​មាន​ក្តី​ក្តៅក្រហាយ​ដល់​សាធារ​ណៈ​​​​​ជន​ នៅ​ទុយនីស៊ី។ ប្រជា​ពលរដ្ឋទុយនីស៊ី បណ្តា​អ្នក​កាសែត​ ក្រុម​មេ​ធាវី រួ​ម​កម្លាំង​ជាមួយ​ចលនានយោបាយ​ប្រឆាំង​ផង បាន​ចុះផ្លូវ​តវ៉ា​ជាខ្លាំង​ នៅថ្ងៃអាទិត្យ ទី​១២​ឧសភា​​។ ទន្ទឹម​នឹងគ្នា​នេះដែរ​ គណៈ​​មេធាវី​ជាតិ​ទុយនីស៊ី ក៏បាន​អះអាង​ថា​នឹងធ្វើ​បាតុកម្ម​ប្រឆាំង​នឹង​រដ្ឋអំណាច​ជាបន្តទៅទៀត នៅថ្ងៃច័ន្ទ-ថ្ងៃអង្គារ​ដើមសប្តាហ៍​។​

​មុន​ពេលត្រូវ​​ចាប់ខ្លួន លោកស្រីមេធាវី សុន្យា ដាហាម៉ានី ​បាន​រិះគន់​ថ្កោល​ទោស​ប្រធានាធិបតី​ កាអ៊ីស សាអ៊ីដ ​ចំពោះ​​នយោបាយ​រើសអើង​ជន​ភៀសខ្លួន។​ ជន​ភៀសខ្លួន ដែលបាន​រត់ចេញ​​​ពីប្រទេស​អាហ្វ្រិក​ដទៃ​ចូល​មកកា​ន់​ទុយនីស៊ី ដែលជាទូទៅ​រង់ចាំឱកា​ស​ឆ្លង​ដែន​បន្តមក​ទ្វីប​អឺរ៉ុប​។ តាំងពី​ចុង​ឆ្នាំ ២០២៣ ប្រមុខរដ្ឋទុយនីស៊ី បានជំរុញ​​ចំណាត់ការ​​និង​ចេញ​សេចក្តី​ថ្លែងការណ៍​នានា ​សំដៅចង់​បិទខ្ទប់ បិទ​បញ្ចប់​ដំណើរ​ជន​​ភៀសខ្លួន​ខុសច្បាប់​ចូល​មកកាន់ទឹកដី​របស់ខ្លួន​។ កាលពីថ្ងៃ​ច័ន្ទមុន ​ ​​ប្រធានាធិបតី​ទុយ​នីស៊ី ​​បាន​ថ្លែងថា ប្រទេស​របស់គាត់ មិនមែន​ជា​កន្លែង​ចុះថត ហើយក៏មិនមែន​ជាស្ពាន​ចម្លង​ជន​​ភៀសខ្លួន​ទេ។ ទន្ទឹម​នោះ​ ប្រមុខរដ្ឋ​ទុយនីស៊ី ក៏​ថ្លែង​រិះគន់​ចំពោះ​សមាគមអង្គការសិទ្ធិ​មនុស្ស​​និងក្រុមមេធាវី ដែល​ជួយ​ការពារ​សិទ្ធិ​ជន​ភៀស​ខ្លួន​ ទាំងនោះដែរ។​

ផ្ទុយទៅវិញ ចំពោះ​អង្គការសង្គម​ស៊ីវិល, ប្រធានាធិបតី​ កាអ៊ីស សាអ៊ីដ បាន​រំលោភ​អំណាច​ខ្លាំងឡើងៗ និងជិះជាន់​បំពាន​សិទ្ធិមនុស្សធ្ងន់ធ្ងរទៅៗ​ ចាប់តាំង ពី​ខែ​កក្កដា​ឆ្នាំ២០២១មក​ ដោយ​បាន​រំលាយ​បិទរដ្ឋ​​សភាចោល ហើយ​និង​ដឹកនាំប្រទេស​ដោយ​ចេញ​ក្រឹត្យ​ប្រធានាធិបតី​។ ​នៅ​ខែ​កញ្ញា ២០២២ លោកបាន​ប្រកាសឲ្យ​​ប្រើក្រឹត្យ​​ស្តីពីការ​ប្រឆាំងនឹងព័ត៌មាន​ក្លែង​ក្លាយ​។ ក្រឹត្យ​​ប្រធានាធិបតីនេះ​បាន​ប្រើ​ជា​​លេស សម្រាប់​​ចាប់​សកម្មជន​នយោបាយ​ប្រឆាំង ​អ្នក​សារព័ត៌មាន និង​មេធាវី ដែលរិះគន់រដ្ឋអំណាច​​។​ គ្រាន់តែ​ជាង១ឆ្នាំកន្លះចុងក្រោយនេះ​ មាន​អ្នក​​កាសែត មេធាវី និងអ្នក​នយោបាយ​ប្រឆាំង ចំនួន​ជាង​ ៦០នាក់ ត្រូវ​រងពាក្យ​បណ្តឹង និងត្រូវ​ចាប់ឃុំខ្លួន​​៕